In de symboliek betekent de ooruil wijsheid, waakzaamheid en oog voor wat verborgen blijft. Die betekenis deelt hij met de andere uilen, maar zijn reputatie was altijd duisterder. In het oude Rome was de oehoe de vogel van de dood. Als krachtdier staat de ooruil voor aandachtig observeren, moed tegenover het onbekende en het vermogen om door een periode van verandering heen te komen.
Eerst wat een ooruil precies is. Daarna zijn betekenis in culturen en religies, zijn spirituele betekenis, en wat het zegt als je er een ziet of hoort.
Wat is een ooruil?
Ooruilen zijn uilen met oorpluimen, twee rechtopstaande plukjes veren op hun kop. Oren zijn het niet. Die zitten verborgen onder de veren, aan de zijkanten van het gezicht. Het Frans noemt ooruilen “hiboux” en de uilen zonder oorpluimen “chouettes”. Het verschil, met een tekening erbij, leggen we uit in het artikel uil, spirituele betekenis en symboliek.
In Frankrijk komen drie ooruilen veel voor, en alle drie zijn ze beschermd.
Oehoe
De grootste uil van Europa, ongeveer 60 tot 75 cm, met een spanwijdte tot 1,80 m. Diepe roep, “oe-hoe”.
Ransuil
Ongeveer 35 tot 40 cm, lange oorpluimen. In de winter zitten er soms meerdere samen in één naaldboom, tot in de stad.
Dwergooruil
Ongeveer 20 cm. Trekvogel, er alleen in de zomer, vooral in het zuiden. Zijn roep, een herhaald “tjoe” de hele nacht door, hoort bij zomeravonden.
Vooral in de winter komt daar de velduil bij, met piepkleine oorpluimen.
Betekenis van de ooruil: wijsheid en waakzaamheid
Als wijze vogel lift de ooruil mee op de uil van Athena, met wie hij in de meeste Europese culturen hetzelfde beeld deelt. Toch zien mensen in hem eerder waakzaamheid. Zijn grote, starre ogen bewegen niet in hun kassen, dus hij moet zijn kop draaien om te kijken, tot ongeveer 270 graden. Door die recht vooruit gerichte, onbeweeglijke blik werd de ooruil de wachter die alles ziet.
De ooruil in verschillende culturen
Het oude Rome. Plinius de Oudere beschrijft de oehoe, in het Latijn bubo, als de doodsvogel bij uitstek. Liet hij zich in de stad zien, dan was dat een heel slecht teken. Zijn roep zou de dood aankondigen.
Middeleeuws Europa. Als nachtvogel hoort de ooruil bij duisternis, winter en hekserij. Mensen dachten dat hij ongeluk bracht, en lange tijd werd hij vervolgd.
Noord-Amerika. De indiaanse tradities verschillen sterk per volk. Voor sommige volken is de ooruil een boodschapper van de dood of van de geesten, voor andere een beschermer die kennis bezit.
Japan. Net als de andere uilen brengt de ooruil daar geluk. Zijn Japanse naam, fukurō, laat zich ook schrijven met tekens voor “zonder moeite”.
Spirituele betekenis: de ooruil als krachtdier
In de tradities van het krachtdier is de ooruil een spirituele gids die hoort bij:
- scherp observeren, opmerken wat anderen ontgaat
- moed, omdat hij zonder angst door het donker beweegt
- bescherming, als wachter die met één oog open slaapt
- verandering, omdat hij de overgang van de ene periode naar de andere begeleidt, zoals hij zelf de overgang van dag naar nacht meemaakt
Wie de ooruil als krachtdier heeft, is volgens deze lezingen geduldig. Zo iemand doet een stap terug om iets beter te begrijpen en laat zich door het onbekende weinig imponeren. Ook hier gaat het om symboliek. Die rust wel op wat de vogel echt kan, want hij ziet en hoort ’s nachts buitengewoon goed en vliegt zonder geluid.
De ooruil in de Bijbel
In Leviticus en Deuteronomium staan uilen tussen de onreine vogels, die je niet mag eten. Welke uil er precies genoemd wordt, verschilt per bijbelvertaling. Het boek Jesaja laat ooruilen en andere uilen in verwoeste steden wonen, en daar is de ooruil het beeld van verlatenheid.
De ooruil in de islam
In Arabië geloofden mensen voor de komst van de islam dat de ziel van een vermoorde een nachtvogel werd, de hâma. Die vogel werd vaak gelijkgesteld aan de ooruil en riep op het graf om wraak. Een hadith, overgeleverd door al-Bukhari en Muslim, wijst dat geloof uitdrukkelijk af. De tekst luidt: “Geen besmetting, geen slecht voorteken, geen hâma.” In de islam is de ooruil dus geen ongeluksvogel.
Een ooruil zien of horen
’s Nachts een ooruil horen. In de zomer kan in Zuid-Frankrijk het regelmatige “tjoe” van de dwergooruil de hele nacht doorgaan. De oehoe laat een diep “oe-hoe” horen dat ver draagt, vooral eind herfst en in de winter, zijn baltstijd. Het bekende “hoe-hoe” komt van een uil zonder oorpluimen, de bosuil.
Een ooruil zien. In de symboliek is dat een oproep tot waakzaamheid of de aankondiging van een verandering. Een ransuil in de stad is ’s winters vrij gewoon. Overdag rust hij in de naaldbomen van parken, soms met een paar soortgenoten tegelijk.
De ooruil in je droom en als tattoo
Droomuitleg ziet de ooruil meestal als een oproep tot helderheid, of als teken dat er iets te leren valt. Als tattoo staat hij voor wijsheid, bescherming en de band met de nacht. Met een klok of een maan erbij verwijst hij naar de tijd die voorbijgaat.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een ooruil en een uil?
De ooruil draagt twee plukjes veren op zijn kop, de oorpluimen. Andere uilen hebben die niet. Allemaal zijn het nachtroofvogels.
Brengt een ooruil ongeluk?
In het oude Rome en het middeleeuwse Europa gold hij als vogel van slecht voorteken. In Japan brengt hij geluk, en de islam wijst het idee van een voorteken met de ooruil uitdrukkelijk af.
Wat is de spirituele betekenis van de ooruil?
Als krachtdier staat de ooruil voor observeren, waakzaamheid, moed tegenover het onbekende en verandering. Het symbool van wijsheid deelt hij met de andere uilen.
Wat is de grootste ooruil van Europa?
De oehoe. Hij is ongeveer 60 tot 75 cm groot en haalt een spanwijdte tot 1,80 m. In Frankrijk leeft hij vooral in rotsachtige gebieden en bij kliffen.
Wat betekent het als je ’s nachts een ooruil hoort?
Meestal is het een dwergooruil in de zomer of een oehoe in de winter, die zijn territorium afbakent. In de volkssymboliek was het vroeger een voorteken. In de tradities van het krachtdier is het een oproep om op te letten.
Dieren en nepbont
Bij Ladovitch vind je jassen en jasjes van nepbont die het haar van veel verschillende dieren nadoen, zonder dierlijke materialen. Alle soorten en hun imitatie staan in pelsdieren en hun imitatie in nepbont. Het populairst is de selectie wolfjassen van nepbont.
Nog een krachtdier, met het haar dat in onze collectie het meest wordt gedragen: de wolf als krachtdier.
